Vanaf welke leeftijd mag je kind oorbellen, een piercing of tattoo?

Twee jaar geleden kreeg mijn oudste dochter gaatjes in haar oren. Inmiddels was Veerle van elf aan de beurt. Gewoon één gaatje in iedere oorlel. Je zou denken dat zoiets weinig vragen oproept. Maar met vier dochters in huis weet ik inmiddels dat kleine dingen zomaar het begin kunnen zijn van heel interessante gesprekken.

Want vandaag zijn het oorbelletjes. Morgen wil iemand misschien een tweede gaatje. En voordat je het weet, vraagt je puber of een neuspiercing eigenlijk mag. Of een tattoo. Bij dat laatste moet ik zelf toch even slikken, al is het maar omdat ik sommige kapsels uit mijn eigen tienertijd achteraf ook niet zo’n briljant idee vond.

Maar hoe zit het eigenlijk met die leeftijdsgrenzen? Mag een kind van elf zomaar gaatjes laten prikken? En kan een dertienjarige met toestemming van haar ouders een neuspiercing nemen? Ik vroeg het aan Percy, oprichter van Tat2holics in Den Haag. Hij krijgt dit soort vragen bijna dagelijks en legde uit dat er nogal een verschil bestaat tussen wat wettelijk is toegestaan en wat een piercingstudio zelf verantwoord vindt.

Vanaf welke leeftijd mag je kind gaatjes in de oren?

Wat ik zelf opvallend vond, is dat er in Nederland helemaal geen wettelijke minimumleeftijd bestaat voor gaatjes in de oorlellen. Zelfs bij een baby mag dat dus. Of je dat ook wilt, is natuurlijk iets anders.

Bij Tat2holics hebben ze daar een eigen grens voor. Kinderen kunnen er vanaf vijf jaar gaatjes laten prikken, maar alleen wanneer een ouder of voogd aanwezig is en schriftelijk toestemming geeft.

Percy vindt het belangrijk dat een kind zelf kan aangeven dat ze oorbelletjes wil. Niet omdat haar moeder dat zo schattig vindt staan, maar omdat ze het echt zelf graag wil.

Daar kan ik me wel in vinden. Natuurlijk neem je als ouder allerlei beslissingen voor je kinderen. Maar zodra ze oud genoeg zijn om zelf een mening te vormen over hun uiterlijk, vind ik dat je daar best naar mag luisteren.

Een tweede gaatje of neuspiercing: wat mag wanneer?

Vanaf twaalf jaar verandert er wettelijk behoorlijk wat. Met toestemming én aanwezigheid van een ouder of voogd mogen jongeren tussen twaalf en zestien jaar ook andere piercings laten zetten. Dat betekent dus dat een dertienjarige onder bepaalde voorwaarden een neuspiercing mag laten zetten. Of een helix, zo’n piercing boven in het kraakbeen van je oor.

Er zijn wel uitzonderingen. Zo zijn genitale piercings verboden voor jongeren onder de zestien. Voor meisjes geldt dat ook voor tepelpiercings. Bij Tat2holics hanteren ze een strengere leeftijdsgrens: tepelpiercings en genitale piercings zetten ze daar pas vanaf achttien jaar. De regels zijn vastgelegd in het Warenwetbesluit tatoeëren en piercen. Je kunt ze ook nalezen op de pagina van de Rijksoverheid over piercen en tatoeëren.

Toch betekent het feit dat iets wettelijk mag niet dat iedere studio eraan meewerkt. Bij Tat2holics zetten ze bijvoorbeeld pas vanaf zestien jaar piercings in de neus of het kraakbeen. Een tweede of derde gaatje in de oorlel kan wel eerder.

Volgens Percy heeft dat vooral te maken met de genezing. Een oorlel geneest meestal binnen zes tot acht weken. Bij kraakbeen kan dat zes maanden of langer duren. En probeer een puber maar eens een half jaar lang te overtuigen dat ze niet op dat ene oor moet slapen. Ik wens je alvast succes.

Gaatjes laten prikken of schieten?

Vroeger ging je voor oorbelletjes meestal naar de juwelier. Je ging zitten, er kwam een schietpistool tevoorschijn en na twee klikken was je klaar. Tegenwoordig werken veel professionele piercingstudio’s met een steriele, holle naald. Dat is ook de methode die Percy gebruikt.

Het verschil zit vooral in wat er met het weefsel gebeurt. Een schietpistool drukt de stift van de oorbel met kracht door de oorlel. Een holle naald maakt een opening waarin vervolgens het sieraad wordt geplaatst. Vooral bij kraakbeen is het belangrijk om zorgvuldig te werk te gaan, omdat beschadiging daar vervelende gevolgen kan hebben.

Ook het materiaal van de eerste oorbelletjes speelt een rol. Bij Tat2holics gebruiken ze titanium, dat doorgaans goed wordt verdragen en geschikt is voor mensen met een nikkelallergie. Die leuke goedkope oorbelletjes uit een willekeurig winkelrekje kun je dus beter nog even laten liggen. Hoe schattig ze ook zijn.

Hoe bereid je je kind voor op de eerste gaatjes?

Het belangrijkste is volgens Percy dat je kind weet wat er gaat gebeuren. Maak het niet spannender dan nodig, maar beloof ook niet dat het helemaal geen pijn doet. Een prikje voel je nu eenmaal.

Vertel dat de oren eerst worden schoongemaakt en dat de piercer met een stift aangeeft waar de gaatjes komen. Daarna kan je kind in de spiegel kijken of alles goed zit. Laat haar vooral zelf meekijken en meebeslissen. En als ze op het laatste moment toch niet durft? Dan gebeurt het gewoon niet. Het is tenslotte geen verplicht onderdeel van de opvoeding.

Ook het moment waarop je de afspraak plant, kan verschil maken. Vlak voor een zwemvakantie is bijvoorbeeld niet handig. De eerste weken kun je zwemmen beter vermijden vanwege het risico op infecties. Zorg verder dat je kind vooraf iets gegeten heeft en neem voldoende tijd voor de afspraak. Een beetje spanning is normaal, maar niemand heeft er iets aan wanneer alles gehaast moet gebeuren.

Hoe verzorg je nieuwe gaatjes in de oren?

Ik kan me nog herinneren dat vroeger werd gezegd dat je nieuwe oorbelletjes regelmatig moest ronddraaien. Dat advies is inmiddels achterhaald. Sterker nog, draaien kan het wondje juist irriteren. Volgens Percy is goede nazorg vooral een kwestie van de gaatjes met rust laten. Maak ze schoon met een steriele zoutoplossing volgens de instructies van de piercer en raak de oorbellen zo weinig mogelijk aan.

De eerste sieraden moeten blijven zitten totdat de gaatjes voldoende genezen zijn. Bij oorlellen duurt dat meestal zes tot acht weken, soms wat langer. Een beetje roodheid of gevoeligheid na het prikken is niet meteen reden voor paniek. Wordt het oor steeds dikker, warmer of pijnlijker, komt er pus uit of krijgt je kind koorts, neem dan contact op met de huisarts.

En hoe graag je dochter ook die nieuwe hangertjes wil dragen, wissel de eerste oorbelletjes niet te vroeg. Geduld is een schone zaak. Ook wanneer je elf bent en de leukste oorbellen ter wereld al klaarliggen.

Vanaf welke leeftijd mag je kind een tattoo?

Dan komen we bij een onderwerp waar sommige ouders waarschijnlijk iets minder ontspannen van worden. Want wist je dat jongeren in Nederland vanaf twaalf jaar onder voorwaarden al een tattoo mogen laten zetten?

Tussen twaalf en zestien jaar is daarvoor toestemming én aanwezigheid van een ouder of voogd nodig. Gelukkig zijn tattoos op het hoofd, de hals, de polsen en de handen op die leeftijd verboden. Vanaf zestien jaar mogen jongeren wettelijk zelf beslissen.

Bij Tat2holics hanteren ze strengere regels. Daar zetten ze pas tattoos vanaf zeventien jaar. En bij zeventienjarigen vragen ze nog steeds schriftelijke toestemming van een ouder of voogd. Percy adviseert ouders om vooral te vragen waarom hun kind een tattoo wil. Heeft de afbeelding een bijzondere betekenis? Of is het vooral iets wat op dit moment populair is?

Een wachttijd afspreken kan helpen. Wil je kind over een jaar nog steeds precies dezelfde tattoo op dezelfde plek, dan is er in ieder geval langer over nagedacht. Want waar je een oorbel nog redelijk eenvoudig kunt verwijderen, is dat bij een tattoo een heel ander verhaal.

Meer over de leeftijdsgrenzen en de afwegingen die daarbij komen kijken, lees je in het artikel van Percy: een tattoo of piercing onder de 18.

Hoe herken je een goede piercingstudio?

Wanneer je met je kind naar een piercingstudio gaat, wil je natuurlijk dat alles veilig en hygiënisch gebeurt. Een mooie website of een populair Instagramaccount zegt daar helaas niet zoveel over. Let daarom vooral op de werkwijze. Voor piercingactiviteiten waarvoor een vergunning verplicht is, moet een studio beschikken over een geldige GGD vergunning. Ook moeten de materialen steriel zijn en hoort de piercer duidelijk uit te leggen wat er gaat gebeuren.

Een goede studio vraagt naar de leeftijd van je kind, controleert waar nodig de toestemming van de ouders en geeft duidelijke instructies voor de verzorging achteraf. En misschien nog wel belangrijker: er moet ruimte zijn om nee te zeggen.

Percy vertelde dat hij regelmatig ouders adviseert om nog even te wachten. Dat vind ik eigenlijk wel prettig. Je wilt tenslotte iemand tegenover je hebben die niet alleen bezig is met het zetten van een piercing, maar ook kijkt naar degene die in de stoel zit.

Tat2holics is een tattoo- en piercingstudio in Den Haag waar ouders vooraf met hun kind kunnen informeren naar de mogelijkheden.

Wanneer is je kind oud genoeg om zelf te beslissen?

Met vier dochters merk ik hoe verschillend kinderen kunnen zijn. De één weet precies wat ze wil, terwijl de ander iedere week iets anders mooi vindt. Ik vind het belangrijk dat kinderen hun eigen smaak ontwikkelen. Ook wanneer die niet helemaal overeenkomt met die van mij. Maar er zit natuurlijk een verschil tussen een paar oorbelletjes en iets wat de rest van je leven op je lichaam blijft staan.

Dat iets wettelijk mag, betekent niet automatisch dat het op die leeftijd ook verstandig is. Soms is wachten gewoon een prima optie. En ach, zolang het voorlopig bij oorbelletjes blijft, kan ik daar prima mee leven. Er zijn genoeg andere dingen waarover je met pubers kunt discussiëren.

De hoeveelheid tijd die ze op hun telefoon doorbrengen bijvoorbeeld. Daar heb je geen piercing voor nodig.

Dit artikel schreef ik samen met Tat2holics Tattoo Studio Den Haag. Het verhaal over Veerle is van mij, de uitleg over de regels en de nazorg is van hun piercers.