Vroeger kon je me niet gelukkiger maken dan met een bezoekje aan de kermis. Zodra de eerste vrachtwagens op het plein verschenen, begon het al te kriebelen. De lichtjes, de muziek, de attracties en natuurlijk de kans om met een enorme knuffel naar huis te gaan. Ik vond het allemaal geweldig. Het liefst bleef ik tot de laatste attractie dichtging. Inmiddels ben ik 45, moeder van vier kinderen en blijkbaar niet meer helemaal de doelgroep van de gemiddelde kermisexploitant.

Vandaag gingen we weer eens naar de kermis. De kinderen hadden er zin in en ik eigenlijk ook. Want ondanks dat ik inmiddels wat kritischer ben geworden, blijft zo’n kermis toch iets gezelligs hebben. Al was dat enthousiasme bij mij na ongeveer tien minuten al een stuk minder. Niet vanwege de prijzen trouwens. Vijf euro voor een attractie vond ik op zichzelf nog best redelijk. Maar de herrie! Overal muziek, overal mensen en overal iemand die door een microfoon stond te schreeuwen alsof de bezoekers aan de andere kant van Nederland ook moesten weten dat de volgende ronde ging beginnen.

En dan waren er nog de attracties waar mijn maag tegenwoordig spontaan ontslag voor zou aanvragen.

Tijdens ons bezoek had ik nogal wat gedachten. Twaalf daarvan wil ik graag met je delen.

1. Waarom moet iedere attractie zijn eigen muziek draaien?

Bij de botsauto’s dreunde de bas, een paar meter verderop klonk Nederlandstalige muziek en bij de volgende attractie stond iemand door een microfoon te schreeuwen. Daar tussendoor hoorde ik piepjes, bellen, gillende kinderen en allerlei geluiden waarvan ik werkelijk niet kon thuisbrengen waar ze vandaan kwamen. Vroeger vond ik dat heerlijk. Hoe meer herrie, hoe gezelliger. Nu vroeg ik me vooral af of er geen centrale muziekinstallatie kon worden aangeschaft. Gewoon één nummer voor de hele kermis. Desnoods Frans Bauer. Als het maar niet vijf verschillende nummers tegelijkertijd zijn.

Ik hou echt van muziek, maar mijn hersenen hoeven niet voortdurend een muzikale puzzel op te lossen.

2. Is dit ouder worden of mag ik de perimenopauze de schuld geven?

Ik merk de laatste tijd dat ik minder goed tegen veel geluid tegelijkertijd kan. Eén gesprek is prima. Muziek ook. Maar zodra alles door elkaar klinkt, voel ik mijn hoofd langzaam vollopen. En een kermis is natuurlijk de ultieme test voor iemand die gevoelig is voor prikkels. Misschien heeft het met de perimenopauze te maken. Hormonale veranderingen kunnen invloed hebben op je slaap, stemming en gevoeligheid voor prikkels. Misschien ben ik gewoon minder tolerant geworden. Waarschijnlijk een combinatie.

Ik vroeg me serieus af of er ergens een attractie was waar je tien minuten in volledige stilte mocht zitten. Daar had ik zonder problemen vijf euro voor betaald. Zelfs als het ritje maar twee minuten duurde.

3. Vijf euro voor een attractie? Dat valt eigenlijk nog best mee

Ik had me vooraf voorbereid op flinke kermisprijzen. Met vier kinderen kan een middagje kermis behoorlijk aantikken. Maar vijf euro per kind vond ik eigenlijk nog redelijk. Ik had eerlijk gezegd hogere bedragen verwacht. In Leiden kan je daar net van naar de wc.

Natuurlijk ben je met vier kinderen meteen twintig euro kwijt als ze allemaal meegaan, maar goed, een uitje mag best iets kosten. Totdat ik zag hoelang sommige ritjes duurden. Ik had amper mijn telefoon gepakt om een filmpje te maken of de attractie stond alweer stil. Blijkbaar betaal je tegenwoordig niet alleen voor het ritje, maar ook voor het instappen, het vastmaken van de veiligheidsbeugel en de tijd die de medewerker nodig heeft om iedereen weer uit te laten stappen. Dat laatste duurde gevoelsmatig bijna net zo lang als het ritje zelf.

4. Waren de ritjes vroeger langer of beleefde ik tijd gewoon anders?

Als kind had ik altijd het gevoel dat een attractie eindeloos doorging. Vooral wanneer je ergens in zat waar je na drie rondjes eigenlijk alweer uit wilde. Vandaag leek het precies andersom. De kinderen stapten in, ik zocht een plekje om foto’s te maken en voordat ik goed en wel klaarstond, gingen de beugels alweer omhoog. ‘Was dit het al?’ Blijkbaar wel.

Misschien beleef je tijd als kind anders. Of misschien zijn de ritjes daadwerkelijk korter geworden. Ik heb er geen onderzoek naar gedaan, maar mijn gevoel zegt dat we vroeger langer plezier hadden van ons geld. De kinderen leken er overigens weinig moeite mee te hebben. Die wilden gewoon door naar de volgende attractie.

5. De Tropical Trip was vroeger mijn favoriet, maar mijn maag heeft inmiddels andere plannen

Vroeger kon het me niet gek genoeg. Hoe harder, hoger en sneller een attractie ging, hoe leuker ik het vond. En de Tropical Trip? Dat was dus echt mijn favoriet! Ik kon er geen genoeg van krijgen. Het liefst ging ik meerdere keren achter elkaar. Daarna gewoon een zak patat eten en door naar de volgende attractie. Tegenwoordig kijk ik daar toch iets anders tegenaan.

Ik stond vandaag naar de Tropical Trip te kijken en vroeg me serieus af hoe ik dat vroeger zo geweldig kon vinden. Die ronddraaiende bank, het heen en weer geslinger en die snelheid. Alleen al van het kijken kreeg mijn maag lichte protestneigingen. Volgens mij is de Tropical Trip absoluut niet ontworpen voor vrouwen van middelbare leeftijd. Of in ieder geval niet voor hun maag.

Ergens tussen mijn twintigste en vijfenveertigste is mijn evenwichtsorgaan blijkbaar met vervroegd pensioen gegaan. Mijn maag heeft zich daar uit solidariteit bij aangesloten. Vroeger stapte ik na zo’n ritje lachend uit. Tegenwoordig zou ik waarschijnlijk eerst een halfuur op een bankje moeten zitten, voorzichtig wat water drinken en mezelf afvragen of ik ooit nog normaal rechtop kan lopen.

En dan zie je die kinderen uitstappen. Lachend, enthousiast en klaar voor nog een rondje. Nog een rondje? Ik zou al blij zijn als mijn maag na het eerste rondje weer op zijn oorspronkelijke plek zat. Nee, de Tropical Trip en ik hebben mooie herinneringen samen, maar onze relatie is inmiddels behoorlijk bekoeld.

Ik blijf tegenwoordig wel aan de kant staan. Een beetje zwaaien, foto’s maken en vooral genieten van het feit dat mijn maag gewoon blijft waar hij hoort.

6. Mijn dochter van 11 blijkt een betere schutter dan de prijzen doen vermoeden

Bij de schietkraam was mijn dochter van 11 aan de beurt. En eerlijk is eerlijk, ze deed het hartstikke goed. Ze schoot netjes raak en ik begon alvast voorzichtig naar de prijzen te kijken. Want als je goed schiet, mag je toch verwachten dat daar iets leuks tegenover staat?Ik zag haar al met een enorme knuffel over de kermis lopen. Zo eentje die eigenlijk niet in de auto past en waarvan je thuis meteen spijt krijgt omdat hij nergens fatsoenlijk kan staan.

Maar goed, dat hoort bij de kermis. Een beetje overdreven prijs winnen en daar vervolgens de rest van de middag mee rondlopen. Alleen bleek de werkelijkheid iets minder indrukwekkend.

7. Serieus? Is dát de prijs voor goed schieten?

Mijn dochter had het prima gedaan. Daar lag het niet aan. Maar toen ik zag wat ze mocht uitzoeken, moest ik toch even twee keer kijken. Een lullig klein prijsje. Niet een beetje klein, maar zo’n prijsje waarvan je denkt dat het gratis bij een zak ontbijtgranen had kunnen zitten.

Ik snap best dat een kermisexploitant ook zijn geld moet verdienen. Ik verwacht heus niet dat je na een paar rake schoten met een elektrische fiets naar huis gaat. Maar een beetje leuke beloning voor een kind dat goed heeft geschoten, lijkt me toch niet overdreven. Ik stond me vooral af te vragen wat je dan in vredesnaam moet presteren om wél een fatsoenlijke prijs te winnen. Moet je alle doelen raken? Geblinddoekt? Achterstevoren? Terwijl je op één been staat?

Gelukkig waren de knuffels bij het eendjes vangen een stuk leuker.

8. Bij de eendjes vangen hebben ze het tenminste begrepen

Gelukkig waren er ook kramen waar ik wél enthousiast van werd. De knuffels bij het eendjes vangen waren namelijk verrassend leuk! Kijk, dat vind ik nou een prima kermisspel. Je vangt een paar eendjes, kijkt naar de nummers of punten en krijgt vervolgens een knuffel waar een kind daadwerkelijk blij mee is. Geen plastic prulletje dat na één middag kapotgaat, maar gewoon iets leuks. En ja, ik weet dat we thuis al een indrukwekkende knuffelcollectie hebben. Met vier kinderen is het inmiddels bijna onmogelijk om nog een bed te vinden waarop niet minstens zes knuffels wonen.

Toch kan ik nog steeds blij worden van een leuke nieuwe knuffel. Misschien omdat het me herinnert aan vroeger. Toen was een knuffel winnen op de kermis ook echt een hoogtepunt. Wat mij betreft mogen ze bij de schietkraam eens gaan kijken hoe ze het bij de eendjes aanpakken.

9. Volgens mij worden hier toekomstige gokverslavingen geboren

En dan heb je natuurlijk nog die apparaten waar je muntjes in moet gooien. Hele rijen staan er. Met lampjes, geluidjes en bergen muntjes die gevaarlijk dicht bij de rand liggen. Je kent ze wel. Van die apparaten waarbij je denkt dat er ieder moment een enorme lading muntjes naar beneden gaat vallen.

Nog eentje dan.

En nog eentje.

Want kijk, die ene munt ligt nu écht bijna over de rand!

Ik stond ernaar te kijken en vroeg me serieus af of dit niet de plek is waar toekomstige gokverslavingen worden geboren. Het principe is namelijk behoorlijk slim. Je ziet al die muntjes liggen, denkt dat je met één extra muntje de hele boel naar beneden kunt schuiven en voordat je het weet, ben je tien euro verder. En die muntjes? Die liggen nog steeds op precies dezelfde plek. Of in ieder geval lijkt dat zo. Ondertussen knipperen de lampjes vrolijk door en klinkt er af en toe een geluid alsof iemand zojuist de jackpot van zijn leven heeft gewonnen.

Ik snap ineens heel goed waarom die apparaten zo aantrekkelijk zijn. Zelfs ik betrapte mezelf erop dat ik dacht: als je nu precies dáár een muntje in gooit, moet die hele stapel toch vallen? En dat terwijl ik helemaal niet van gokken houd. Misschien is dat nog wel het gevaarlijkste aan die apparaten. Je denkt dat je slim genoeg bent om ze te verslaan. Totdat je beseft dat je inmiddels voor twintig euro aan muntjes hebt ingegooid om een prijsje van vijftig cent te winnen.

Ik denk dat we het voorlopig maar bij de eendjes houden. Daar krijg je tenminste nog een leuke knuffel voor je geld.

10. Hoe kunnen mijn kinderen hier uren rondlopen zonder gek te worden?

Wat me misschien nog wel het meest verbaasde, was het verschil tussen mijn kinderen en mij. Zij zagen overal iets leuks. Een attractie, een spelletje, een kraam met snoep of gewoon iets wat bewoog en licht gaf. Ik zag vooral een enorme hoeveelheid prikkels.

Terwijl zij enthousiast overlegden waar ze nog in wilden, probeerde ik te volgen wat er allemaal gezegd werd. Dat is best een uitdaging wanneer op de achtergrond drie verschillende muzieknummers draaien. En dan moet je natuurlijk ook nog opletten waar iedereen loopt.

Ik snap inmiddels waarom ouders vroeger regelmatig op een bankje zaten terwijl wij over de kermis renden. Dat vond ik toen ontzettend saai. Nu begrijp ik dat die mensen waarschijnlijk gewoon vijf minuten stilte in hun hoofd probeerden te vinden.

11. ‘Zullen we nog één rondje lopen?’ is de grootste leugen op de kermis

Er komt altijd een moment waarop je denkt dat je bijna klaar bent. Iedereen is ergens in geweest, er zijn wat prijzen gewonnen en je begint voorzichtig richting de uitgang te bewegen.Dan zegt iemand: ‘Zullen we nog één rondje lopen?’ Dat klinkt onschuldig. Maar op een kermis bestaat een gewoon rondje niet.

Want tijdens dat rondje kom je natuurlijk langs die ene attractie waar nog niemand in is geweest. En langs een spelletje dat er toch wel heel leuk uitziet. En vervolgens ontdekt iemand dat er aan de andere kant nóg een kraam staat met knuffels. Voor je het weet ben je een halfuur verder en is er opnieuw geld uitgegeven. Ondertussen probeer ik heel subtiel richting de uitgang te sturen.

Dat lukt ongeveer net zo goed als vier kinderen tegelijkertijd overtuigen dat ze geen ijsje hoeven.

12. Hoe kan een uurtje kermis zoveel geld kosten?

Vijf euro voor een attractie vond ik eigenlijk nog best meevallen. Dat dacht ik tenminste toen we aankwamen. Maar vijf euro hier, vijf euro daar, een keertje schieten, wat eendjes vangen en natuurlijk nog even langs zo’n muntjesapparaat. Voor je het weet ben je een bedrag kwijt waarvoor je ook met het hele gezin uitgebreid had kunnen lunchen.

En dan hebben we het dus over een uurtje plezier.

Met vier kinderen gaat het bovendien razendsnel. Eén rondje in een attractie kost al gauw twintig euro als ze allemaal meegaan. Nog een rondje? Weer twintig euro. En dan hebben we nog niets gegeten of gedronken. Het bijzondere is dat je tijdens zo’n bezoek helemaal niet het gevoel hebt dat je ontzettend veel geld uitgeeft. Het zijn steeds relatief kleine bedragen. Een paar euro hier, een paar euro daar. Totdat je thuis eens gaat rekenen.

Dan blijkt dat je in een uur tijd een bedrag hebt uitgegeven waar je normaal gesproken toch echt even over nadenkt. En waarvoor eigenlijk? Een paar ritjes van nauwelijks twee minuten, een lullig prijsje bij het schieten en gelukkig nog een paar leuke knuffels van het eendjes vangen.

Ik wil helemaal niet zuur doen over de kermis. Het is een uitje, de kinderen genieten en daar mag best wat tegenover staan. Maar ik vind het toch knap hoe je in zestig minuten zoveel geld kunt uitgeven zonder dat je ook maar één keer een pinapparaat hebt gezien waar je echt van schrikt. Misschien moeten ze bij de ingang gewoon een bord neerzetten met: ‘Welkom op de kermis. Vergeet vooral niet hoeveel plezier je hebt, want je banksaldo doet dat ook niet.’

En het ergste is dat we volgend jaar waarschijnlijk gewoon weer gaan. Want blijkbaar is de kermis niet alleen goed in rondjes draaien, maar ook in het laten verdwijnen van geld.

Op een gegeven moment moest ik vooral om mezelf lachen. Daar liep ik dan. Dezelfde persoon die vroeger niet kon wachten tot de kermis weer in de stad stond. Ik hield van de muziek, de drukte en de attracties. Ik wilde overal kijken en het liefst zo lang mogelijk blijven.

Vandaag keek ik minstens zo vaak op mijn horloge als naar de attracties. Niet omdat ik het niet gezellig vond, maar omdat mijn hoofd op een gegeven moment gewoon vol zat. En omdat mijn maag inmiddels ook duidelijk had aangegeven dat de Tropical Trip en soortgelijke attracties niet meer op het programma staan.

En toch was het ook leuk. Vooral om te zien hoeveel plezier de kinderen hadden. Hun enthousiasme werkte aanstekelijk, zelfs wanneer ik zelf het liefst even ergens rustig was gaan zitten. Misschien hoort het gewoon bij ouder worden dat je sommige dingen anders gaat beleven. Dat de kermis niet meer draait om hoeveel attracties je zelf kunt doen, maar om de gezichten van je kinderen wanneer ze ergens uitstappen. Al zou ik liegen als ik zeg dat ik niet blij was toen we uiteindelijk weer naar huis gingen.

Thuis heb ik eerst even genoten van de stilte. Nou ja, de relatieve stilte die je met vier kinderen in huis kunt hebben.

Volgend jaar ga ik vast weer mee. Misschien met oordopjes in mijn tas, iets minder ambitie om overal bij te blijven staan en een gezonde afstand tot attracties die mijn maag in cirkels willen laten draaien. En die eendjes? Die gaan we gewoon weer vangen. Want een leuke knuffel winnen blijft leuk. Zelfs voor een moeder die inmiddels meer behoefte heeft aan een prikkelarme ruimte dan aan een ritje in de botsauto’s.